الشيخ محمد علي الگرامي القمي

332

رساله توضيح المسائل (1390ش) (فارسى)

كرده خمس باقيمانده آن واجب است . و همچنين است بنابر احتياط مستحب اگر از روى آب دريا يا كنار دريا جواهراتى بگيرد اقوى اين است كه در اين صورت خمس غوص ندارد ولى با سائر منافع سال روى هم به‌عنوان منافع كسب و كار خمس دارد . مسئله 1953 - خمس ماهى و حيوانات ديگرى كه انسان بدون غواصى و فرو رفتن در دريا مىگيرد در صورتى واجب است كه به تنهايى ، يا با منفعتهاى ديگر كسب او از مخارج سالش زيادتر باشد . و اگر با فرو رفتن در دريا بگيرد نيز همين حكم را دارد . مسئله 1954 - اگر انسان بدون قصد اين‌كه چيزى از دريا بيرون آورد در دريا فرو رود و اتفاقاً جواهرى به دستش آيد نيز بايد خمس آن را بدهد . مسئله 1955 - اگر انسان در دريا فرو رود و حيوانى را بيرون آورد و در شكم آن ، جواهرى پيدا كند بايد خمس آن را بدهد . مسئله 1956 - اگر در رودخانه‌هاى بزرگ ، مانند دجله و فرات ، فرو رود و جواهرى بيرون آورد چنانچه در آن رودخانه ، جواهراتى عمل مىآيد بايد خمس آن را بدهد . مسئله 1957 - اگر در آب فرو رود و مقدارى عنبر بيرون آورد كه قيمت آن 18 نخود طلاى سكّه‌دار ، يا بيشتر باشد بايد خمس آن را بدهد . و همچنين است بنابر احتياط واجب اگر روى آب يا از كنار دريا به دست آورد و قيمت آن به مقدار 18 نخود طلا برسد . مسئله 1958 - كسى كه كسبش غواصى ، يا بيرون آوردن معدن است اگر خمس آنها را بدهد و چيزى از مخارج سالش زياد بيايد لازم نيست دوباره خمس آن را بدهد . مسئله 1959 - اگر بچّه‌اى ، معدنى را بيرون آورد ، يا مال حلال مخلوط به حرام داشته باشد ، يا گنجى پيدا كند ، يا به واسطه فرو رفتن در دريا جواهرى بيرون آورد ولى او بايد خمس آنها را بدهد . و اگر او ندهد خودش پس از بلوغ بايد بپردازد . 6 - غنيمت مسئله 1960 - اگر مسلمانان به امر امام ( ع ) با كفّار جنگ كنند و چيزهايى در جنگ به دست آورند به آنها غنيمت گفته مىشود و مخارجى را كه براى غنيمت كرده‌اند ، مانند مخارج نگهدارى و حمل و نقل آن ، و نيز مقدارى را كه امام ( ع ) مىخواهد به مصرفى برساند ، و چيزهايى را كه مخصوص به امام است مانند اموال خالصهء رئيس گروه مخالف ، بايد از غنيمت كنار بگذارند و خمس بقيه آن را بدهند . و در اين زمان نيز اگر جنگهايى به